NDE-ს შესახებ

პასუხი:
არა, თანამედროვე სამედიცინო და ნეირომეცნიერული კვლევების თანახმად, სიკვდილისპირა გამოცდილება არსებითად განსხვავდება ჰალუცინაციისგან. მიუხედავად იმისა, რომ წარსულში ზოგიერთი თეორია მას ტვინის ფიზიოლოგიურ რეაქციებს (მაგ. ჟანგბადის ნაკლებობას (ჰიპოქსია), ან მედიკამენტების ზემოქმედებას) უკავშირებდა, მრავალწლიანმა კვლევებმა აჩვენა მკვეთრი სხვაობები NDE-სა და ჰალუცინაციას შორის:

1. სიცხადე და ლოგიკურობა: ჰალუცინაციები, ბოდვები და ნარკოტიკული თრობა, როგორც წესი, ქაოტური, დამაბნეველი, ფრაგმენტული და ლოგიკას მოკლებულია. NDE-ს კი ახასიათებს უმაღლესი სიცხადე, ლოგიკური თანმიმდევრობა და განსაკუთრებული სიფხიზლე. განმცდელები ხშირად აღნიშნავენ, რომ ეს იყო „უფრო რეალური, ვიდრე ყოველდღიური რეალობა“.

2. ტვინის მდგომარეობა: ჰალუცინაცია არის ცოცხალი, მომუშავე ტვინის პროდუქტი (როდესაც ტვინის ქერქი აქტიურია). NDE კი ხშირად ხდება კლინიკური სიკვდილის დროს, როდესაც გული გაჩერებულია, სისხლის მიმოქცევა შეწყვეტილია და 10-20 წამში ტვინის ელექტრული აქტივობა (EEG) ნულამდე ეცემა. მეცნიერებისთვის დღემდე აუხსნელია, როგორ შეუძლია „გამორთულ“ ტვინს შექმნას ასეთი კომპლექსური და სტრუქტურირებული გამოცდილება.

3. მეხსიერების სიმყარე: ჰალუცინაციები და სიზმრები მალე გვავიწყდება ან იცვლება დროთა განმავლობაში. NDE-ს მეხსიერება კი ათწლეულების შემდეგაც ისეთივე დეტალური, ნათელი და უცვლელია, როგორც განცდის პირველ დღეს.

4. ვერიფიცირებადი აღქმები: NDE-ს დროს ადამიანები ხშირად განიცდიან სხეულისგარე გამოცდილებას (OBE), რომლის დროსაც ზემოდან უყურებენ ექიმების მუშაობას. შემდგომში ისინი ზუსტად, 100%-იანი სიზუსტით აღწერენ სამედიცინო პერსონალის მოქმედებებს, დიალოგებსა და ოთახში არსებულ საგნებს, რისი დანახვაც ფიზიკურად (დახუჭული თვალებითა და უგონო მდგომარეობაში) შეუძლებელი იყო. ჰალუცინაციას ობიექტური რეალობის ასე ზუსტად ასახვა არ შეუძლია.

პასუხი:

დიახ, ბავშვებს ნამდვილად აქვთ სიკვდილისპირა გამოცდილება (NDE) და მათი გამოცდილება განსაკუთრებულ როლს თამაშობს ამ ფენომენის მეცნიერულ შესწავლაში. 

ბავშვთა NDE-ს კვლევებმა (მაგალითად, პედიატრ დოქტორ მელვინ მორსის ნაშრომებმა) აჩვენა, რომ მათი განცდები ხშირად ზრდასრულთა გამოცდილების იდენტურია: ისინიც განიცდიან სხეულიდან გამოსვლას, გვირაბში მოძრაობას, ხვდებიან სინათლის არსებებს, გრძნობენ უსაზღვრო სიყვარულსა და სიმშვიდეს.

ბავშვების შემთხვევები მეცნიერებისთვის უმნიშვნელოვანესია ერთი მთავარი მიზეზის გამო: მათ არ აქვთ კულტურული ან რელიგიური წინასწარგანწყობა. პატარა ბავშვს არ აქვს წაკითხული წიგნები სიკვდილზე და არ იცის რელიგიური დოგმები, თუმცა მათი მონათხრობი მაინც ზუსტად ემთხვევა უფროსების გამოცდილებას. ხშირად ბავშვები თავიანთ ხილვებს მარტივი, მათთვის ნაცნობი ენით აღწერენ (მაგალითად, მანათობელ არსებას შეიძლება უწოდონ „კეთილი კაცი“ ან „ჯადოქარი“). ასევე, ცნობილია შემთხვევები, როდესაც ბავშვები „სხვა განზომილებაში“ შეხვედრიან გარდაცვლილ ნათესავებს, რომელთა არსებობის შესახებაც მანამდე საერთოდ არაფერი იცოდნენ.

პასუხი:
სიკვდილისპირა გამოცდილება ბევრად უფრო გავრცელებულია, ვიდრე საზოგადოებას ჰგონია. რეანიმაციული მედიცინის განვითარებამ შესაძლებელი გახადა იმ ადამიანების გადარჩენა, რომლებიც წარსულში გარდაიცვლებოდნენ, რამაც NDE-ს შემთხვევების რიცხვი მკვეთრად გაზარდა.

• ზოგად პოპულაციაში: სოციოლოგიური გამოკითხვების (მათ შორის, გელაპის ინსტიტუტის კვლევების) მიხედვით, მოსახლეობის დაახლოებით 4% - 5%-ს ერთხელ მაინც აქვს განცდილი NDE. ეს ნიშნავს, რომ მსოფლიოში ასეულობით მილიონი ასეთი ადამიანი ცხოვრობს.

• კლინიკურ გარემოში: იმ პაციენტებს შორის, რომლებმაც გადაიტანეს გულის გაჩერება (კლინიკური სიკვდილი) და ჩაუტარდათ წარმატებული რეანიმაცია, სიკვდილისპირა გამოცდილებას იხსენებს დაახლოებით 10% - 20%. (ამის დასტურია ცნობილი ჰოლანდიური კვლევა ჟურნალ The Lancet-ში, დოქტორ პიმ ვან ლომელის ხელმძღვანელობით).

მკვლევარები მიიჩნევენ, რომ რეალური რიცხვი კიდევ უფრო მაღალია, რადგან ბევრი ადამიანი გაუგებრობის, დაცინვის ან ფსიქიკურად არაჯანსაღად მიჩნევის შიშით, საკუთარ გამოცდილებაზე საჯაროდ არ საუბრობს.